Người Giữ Miếu - Chương 32 — Bản nhận tội

Mặt trời sắp lên. Cả bản vẫn cứng đờ trong nỗi sợ.

Lâm đứng dậy. Cậu không van nữa. Cậu chỉ tay vào những bóng ma lặng lẽ đứng giữa đám đông.

"Bà con nhìn đi! Nhìn cho kỹ đi!" Giọng cậu vỡ ra. "Kia là con trai bà, là chồng bà, là cha của các cháu nhỏ! Họ bị giữ trong rừng, không siêu thoát được, là vì cái nỗi oán mà tổ tiên ta gây ra! Bà con sợ 'rước hoạ' ư? Cái hoạ lớn nhất, bà con đang nhìn thấy nó kia kìa! Bà con muốn người thân mình đứng mãi như thế, hay muốn họ được về với đất?"

Im lặng. Rồi—

Một người đàn bà trong đám đông bật khóc nức nở. Đó là chị gái thằng Khún. Chị nhìn đứa em trai đang đứng trắng bệch cách mình mấy bước, và cái tình ruột thịt thắng cái nỗi sợ trăm năm. Chị lảo đảo bước ra, quỳ sụp xuống cạnh Lâm, ngẩng mặt về phía bóng Khao bên hàng cọc, nói trong nước mắt:

"Tôi... tôi nhận. Cô Khao ơi, cô tha tội cho tổ tiên chúng tôi. Cảm ơn cô đã cứu bản. Xin cô... thả em tôi ra..."

Một người quỳ xuống. Rồi cái gì đó trong đám đông nứt vỡ.

Đúng lúc ấy, có tiếng chống gậy lộc cộc. Cụ Mui — người già nhất bản, người đã giấu cái sự thật ấy cả đời — run rẩy được con cháu dìu bước lên. Cụ đứng trước cả bản, cặp mắt loà ngước lên, và bằng cái giọng móm mém nhưng đanh lại, cụ nói điều mà cả đời cụ không dám nói:

"Thằng Lâm nói đúng. Mẹ tôi kể lại... tôi giấu trong bụng tám mươi năm nay. Có một cô gái họ Nông đã chết để cứu cái bản này. Tổ tiên ta phụ người ta. Cái tội ấy... cái tội ấy là thật." Nước mắt chảy trên gương mặt nhăn nheo của cụ. "Tôi già rồi, tôi sắp xuống gặp tổ tiên rồi. Tôi không muốn mang cái tội này theo nữa. Tôi nhận. Bà con ơi, nhận đi, để con cháu mình được yên..."

Lời của người già nhất bản, như một cái chốt cuối cùng bật ra.

Vạn cũng bước lên, đứng cạnh Lâm, dõng dạc: "Tôi là cán bộ nhà nước. Tôi nói cho bà con yên tâm: nhận cái đúng, sửa cái sai, không phải là rước hoạ. Đó là làm người. Tôi cùng nhận với bà con."

Và rồi cả bản vỡ oà.

Người này quỳ xuống, kéo theo người kia. Cả trăm con người, từ cụ già tới đứa trẻ, lần lượt quỳ xuống trước cửa rừng, hướng về phía bóng cô gái áo chàm. Trăm năm trước, cả bản đã đồng lòng quay lưng, chối bỏ, lãng quên nàng. Hôm nay, cả bản đồng lòng cúi đầu, gọi tên nàng, nhận lại nàng.

"Cô Khao ơi, chúng con có lỗi."

"Cảm ơn cô đã cứu bản Lũng Mây."

"Khao... Khao..."

Cái tên bị cấm trăm năm, giờ được hàng trăm cái miệng cùng gọi, vang lên giữa sương sớm, ấm áp và thành kính.

Và lạ thay, khi tiếng gọi ấy vang lên, những bóng ma lặng lẽ giữa đám đông khẽ động đậy. Bóng thằng Khún chậm rãi quay đầu về phía người chị đang quỳ khóc gọi tên Khao, ánh mắt trống rỗng của nó thoáng một chút gì như nhẹ nhõm. Như thể, lần đầu tiên sau bao lâu, những linh hồn ấy cũng cảm nhận được một tia ấm áp len qua màn sương lạnh.

...

Lâm vội vàng bày lễ cải táng. Cậu đặt bọc hài cốt và tấm bài bạc lên phiến đá, thắp hương, và bắt đầu đọc bài khấn đưa người về — không phải lễ trấn, mà là lễ rước một người con của bản trở về với tổ tiên, với ánh sáng.

Và sức mạnh của sự thừa nhận tập thể bắt đầu hiển hiện.

Tấm bài bạc khắc tên Khao rạn ra một đường. Cái xích trăm năm đang vỡ. Bóng Khao bên hàng cọc sáng dần lên, gương mặt cô gái hiện rõ, thôi chập chờn. Những bóng ma lặng lẽ trong đám đông — thằng Phúng, thằng Khún, bảy người — bắt đầu mờ đi, nhẹ nhõm, như sắp được buông khỏi sợi dây trói.

Lâm mừng rỡ. Sắp được rồi. Chỉ cần đọc nốt bài khấn, trước khi mặt trời lên...

Nhưng oán khí của một trăm năm, không tan chỉ bằng mấy lời xin lỗi.

Mặt đất rung lên. Từ phía rừng cấm, sương trắng đột ngột cuộn ngược trở lại, dâng lên, xoáy tròn, tụ lại thành một hình thù khổng lồ lừng lững che kín cả cửa rừng. Cái phần đã hoá quỷ trong Khao — cái nỗi oán bị phản bội, bị chôn vùi, đã quen với hận thù suốt trăm năm — không cam tâm tan biến dễ dàng như thế.

Dân bản vừa quỳ xuống lại hoảng loạn, nhưng lần này không ai bỏ chạy. Họ vẫn quỳ, run rẩy ngước nhìn.

Cái khối sương khổng lồ ấy cúi xuống nhìn Lâm. Và từ trong nó, hai giọng nói cất lên cùng lúc — giọng cô gái trong trẻo và giọng con quỷ khàn rè, hoà vào nhau, vang động cả khu rừng, hỏi một câu:

"Các người xin lỗi. Các người lập đền. Tốt thôi. Nhưng rồi sao? Đền xây xong, các người lại quên ta lần nữa. Lại để ta một mình. Trăm năm trong bóng tối, ta đã quá đủ cô đơn rồi."

Cái khối sương dồn lại, áp sát, và câu hỏi cuối cùng dội thẳng vào tim Lâm — đúng cái vế mà ông nội cậu viết dở, đúng cái giá cậu đã linh cảm:

"Ai sẽ ở lại với ta? Ai trong cái dòng họ Nông kia, sẽ ở lại làm người nhà của ta — không phải để trấn ta, mà để ta không còn phải một mình?"