Mùa Nước Nổi, Má Tôi Về - Tập 5 — Tấm ảnh bị cắt
Tấm ảnh dì Sáu giữ chụp gia đình tôi trước mùa lũ hai năm. Trong đó, tôi đứng cạnh cha, má ngồi trên ghế. Phần cánh tay và lòng má đã bị cắt rời.
Tôi miết ngón tay theo đường kéo.
“Ai cắt vậy dì?”
Dì nhìn cha, rồi nhìn tôi.
“Ba con. Sau bữa con bệnh. Hễ thấy hình em là con khóc đến ngất. Ổng cắt, đem phần kia cất riêng.”
Tôi muốn giận. Nhưng người ngồi trước mặt tôi đã quá nhỏ bé trong bộ quần áo rộng, bàn tay run đến mức không giữ nổi cái ly. Tôi giận cả những năm tháng không ai chịu nói, giận mình đã dễ dàng rời đi rồi gọi sự im lặng đó là bình yên.
Vợ mang ra một chén nước ấm, đặt vào tay tôi.
“Mình tìm phần còn lại trước.”
Cha ra dấu về hướng nhà cũ. Ông cố nói:
“Hộp… bánh… tủ…”
Tôi hiểu chiếc hộp thiếc trong ngăn kéo. Lần trước tôi chỉ xem chiếc vòng và cái lược, chưa nhấc tấm lót dưới đáy.
Chú Tư không cho tôi vào một mình. Chúng tôi chờ nước đứng, đi xuồng tới cửa trước. Chú thử từng tấm ván bằng cây gậy, đứng chờ trong lúc tôi mở ngăn tủ. Bên dưới tấm lót là một gói giấy dầu, mỏng đến mức nhìn qua tưởng rác.
Trong gói có phần ảnh bị cắt, một biên nhận mua hàng và tờ giấy ghi bằng chữ của má.
“Bé Thủy ba tuổi. Hậu chín tuổi. May áo mới trước Tết.”
Bên dưới là những con số đo vòng ngực, chiều dài tay. Má từng nhận may vá cho xóm, chiếc máy may giờ vẫn phủ vải ở góc nhà.
Tôi đứng giữa bếp, cầm tờ giấy mà không thở nổi.
Có một đứa trẻ từng lớn lên cạnh tôi. Em cũng cần áo mới, cũng được má đo tay, cũng đợi Tết. Vậy mà hai mươi ba năm, tôi không nhớ nổi tên em.
Chú Tư đặt tay lên vai tôi.
“Bữa đó con mới chín tuổi. Đừng bắt thằng nhỏ ngày xưa gánh hết.”
Tôi mang hộp về nhà dì, ghép hai mảnh ảnh lên bàn.
Má đang bế em.
Thủy tròn trĩnh, tóc cột lệch bằng dây vải, một tay níu cổ áo má. Tôi nhìn đôi mắt em rất lâu. Trong đầu bỗng bật ra một tiếng gọi, rõ đến mức tưởng ai đứng sát tai:
“Hai ơi, cái kia nữa.”
Tôi nhớ ra quầy hàng bên chợ. Một cặp kẹp hình hoa bán trên tấm bìa xanh. Tôi chỉ đủ tiền mua một chiếc, hứa dành dụm mua chiếc còn lại. Em không khóc, cứ đem chiếc kẹp duy nhất giữ trong lòng bàn tay suốt đường về.
Tôi cúi đầu, để nước mắt rơi xuống nền gạch.
Na đến ngồi bên, lặng lẽ đặt con thỏ bông lên đầu gối tôi.
“Ba nhớ cô rồi hả?”
Tôi ôm con. Lần này, tôi không bảo nó thôi nói những chuyện đó.
Chiều ấy, cha được vợ tôi giúp tập nói từng câu ngắn. Ông viết lên giấy bằng tay trái, nét xiêu vẹo:
“Tủ. Cửa. Xin lỗi.”
Tôi nhìn những chữ cuối, sống lưng lạnh buốt.
“Ba làm gì má?”
Ông giật mình. Cây bút rơi xuống. Tôi nghe chính giọng mình sắc hơn điều đã định, nhưng không thu lại được.
Dì Sáu bước vào giữa hai cha con.
“Để ổng nói hết. Dì cũng chưa biết hết.”
Cha ôm đầu, lắc liên tục.
Vợ lặng lẽ kéo tờ giấy khỏi mép bàn, tránh chỗ nước đang thấm từ chiếc ly. Cử chỉ nhỏ đó giữ tôi ngồi lại. Tôi nhìn nét chữ cha, nhận ra ông đã tập viết tên má nhiều lần ở lề giấy. Có chữ thiếu dấu, có chữ phải đồ lại.
Người đàn ông từng không chịu kể chuyện bây giờ đang phải học từng nét để có thể kể cho con.
Tôi mang sổ tập đến đặt cạnh ông, mở một trang mới. Cha nhìn tôi, chờ như sợ mình hiểu lầm. Tôi kéo ghế sát hơn, cầm bút đưa tận tay ông.
Chúng tôi chưa nói được với nhau điều gì trọn vẹn hôm ấy, nhưng lần đầu, tôi không lấy lý do còn việc để bước ra khỏi phòng.
Y tá trong xóm sang đo huyết áp, dặn đừng hỏi dồn. Tôi ra hiên ngồi tới tối, trong đầu chỉ còn chiếc tủ sát cửa sau và câu “đừng đóng cửa” ông đã nói.
Đêm đó, tôi mơ.
Tôi chín tuổi, ngồi trên mái nhà. Mưa quất vào mặt, miếng tôn dưới tay lạnh như nước đá. Má từ cửa buồng đi ra, bế Thủy trong chiếc khăn rằn. Bên ngoài, cha đang đẩy chiếc tủ ngang cửa sau.
Tôi hét gọi cha.
Ông không quay lại.
Má đặt bàn tay lên mặt gỗ. Một tiếng gõ vang lên, nhỏ đến nỗi gần chìm trong mưa.
Tôi tỉnh dậy, áo ướt đẫm mồ hôi.
Nhưng tiếng gõ vẫn còn.
Cộc. Cộc. Cộc.
Nó đến từ mặt dưới sàn nhà dì Sáu.
Tôi bước xuống khỏi chiếu. Qua một khe ván, ánh đèn soi lên mặt nước đen.
Có một đôi mắt đang nhìn lên.
Tôi lùi lại, tay quơ trúng bàn. Tấm ảnh vừa ghép rơi xuống sàn.
Tiếng gõ dứt.
Trong phòng, cha gọi tên má, giọng vỡ ra sau mỗi tiếng. Tôi chạy vào, thấy ông chỉ lên cửa sổ. Trên kính mờ hơi nước có một vệt hình bàn tay, rồi thêm một bàn tay nhỏ ở thấp hơn.
Na thức giấc, nhìn ra ngoài rất lâu.
“Bà nói ba nhớ chưa đúng.”
Tôi quay sang con.
“Chỗ nào chưa đúng?”
Na đưa tay áp lên mặt kính, vừa khít dấu tay nhỏ.
“Lúc đó… bà còn ở bên trong.”