Lễ Cúng Đổi Mạng - Chương 9: Tên Trên Bàn Thờ
NGƯỜI ĐƯỢC CHỌN: NGUYỄN HOÀI NAM.
Dòng chữ đỏ hiện trên mặt bàn thờ trong bóng tối, từng nét thấm ra chậm rãi như mực bị ép từ bên trong thớ gỗ. Không ai trong phòng thờ nói được gì. Ngay cả tiếng mưa ngoài sân cũng như bị chặn lại ở ngoài mái hiên, để lại một khoảng lặng đặc quánh, nơi chỉ còn tiếng thở của người sống và tiếng chuông đồng vừa ngân xong.
Nam đứng bất động, mắt dán vào tên mình.
Anh từng nghĩ cái tên Nguyễn Hoài Nam chỉ là một thứ trên giấy tờ: căn cước công dân, thẻ nhà báo, giấy khai sinh, sổ hộ khẩu cũ. Một cái tên bình thường của một người đàn ông bình thường, cố sống xa căn nhà từng nuốt mất em gái mình.
Nhưng giờ cái tên đó nằm trên bàn thờ tổ, dưới ký hiệu ba vòng tròn đỏ, như một bản án đã được viết từ trước khi anh kịp hiểu mình phạm tội gì.
Bà Mai là người hét lên đầu tiên.
“Không được!”
Tiếng hét của bà xé toạc bóng tối. Bà lao về phía bàn thờ, tay quờ quạng như muốn lau dòng chữ đi. Nhưng vừa chạm vào mặt gỗ, bà giật bắn người, ngã lùi xuống nền. Mấy ngón tay bà co quắp, run rẩy. Dưới ánh sáng yếu ớt từ điện thoại của Khánh Vy vừa bật lên, Nam thấy đầu ngón tay mẹ đỏ lên như vừa chạm vào than nóng.
“Mẹ!” Hoài Minh từ ngoài gian khách chạy vào, nhưng vừa đến ngưỡng cửa đã khựng lại khi nhìn thấy dòng chữ trên bàn thờ.
Tuấn khóc ré phía sau anh.
“Ba ơi, tên chú Nam kìa...”
Minh lập tức quay lại ôm con, bịt mắt thằng bé. “Đừng nhìn.”
Đặng Khánh Vy là người phản ứng nhanh nhất. Cô bật đèn pin điện thoại, chiếu lên bàn thờ, rồi lia xuống nền, xuống chiếc hộp sắt, xuống thầy Tư Lễ, xuống bà Mai đang ngồi dưới đất. Tay cô vẫn cầm điện thoại ghi hình, giọng trầm nhưng ổn định:
“Tất cả đứng yên. Không ai chạm vào bàn thờ, hộp sắt hay vật chứng.”
Từ gian ngoài vang lên tiếng bước chân gấp. Đội hỗ trợ đến.
“Đồng chí Vy!”
Một nam cán bộ trẻ mặc áo mưa đen chạy vào trước, theo sau là hai người nữa. Họ dừng ở cửa phòng thờ khi thấy cảnh tượng bên trong. Người trẻ nhất vô thức lùi nửa bước. Người còn lại, lớn tuổi hơn, cau mày nhìn khói đen còn lơ lửng, chiếc ghế gỗ buộc chỉ đỏ, đứa trẻ đang khóc và dòng chữ đỏ trên bàn thờ.
“Chuyện gì đây?” ông hỏi.
Khánh Vy không rời mắt khỏi thầy Tư Lễ. “Nghi lễ có yếu tố gây nguy hiểm cho trẻ em. Có vật chứng liên quan vụ Nguyễn Ngọc Linh. Yêu cầu bảo vệ hiện trường.”
Người cán bộ lớn tuổi nhìn Nam, rồi nhìn bà Mai, Minh, dì Hạnh. Ánh mắt ông dừng ở thầy Tư Lễ lâu hơn một chút.
“Ông Lễ?”
Thầy Tư Lễ cúi đầu chào rất nhẹ.
“Anh Bình.” Khánh Vy quay sang người cán bộ. “Anh biết ông ấy?”
Người tên Bình hơi khựng.
“Ở An Khê ai không biết thầy Lễ.”
Câu trả lời nghe bình thường, nhưng Nam thấy trong đó có một vệt tránh né. Ở An Khê, quá nhiều người “biết” nhau theo cái cách khiến sự thật trở nên khó chạm vào. Biết thầy cúng, biết trưởng họ, biết chủ dự án, biết công an, biết ai nên im lặng vào lúc nào.
Khánh Vy nói rõ từng chữ:
“Từ thời điểm này, ông Phạm Văn Lễ không được rời khỏi nhà.”
Anh Bình nhìn cô. “Vy, cô có lệnh chưa?”
“Có tình huống khẩn cấp, có trẻ em trong nghi lễ nguy hiểm, có dấu hiệu vật chứng bị di chuyển. Tôi đã báo trực ban. Anh có thể gọi xác nhận.”
Không khí giữa hai người căng lên rất nhẹ, nhưng đủ để Nam nhận ra: Khánh Vy không hoàn toàn được đồng đội ủng hộ.
Anh Bình nhìn sang Nam. “Anh là Nguyễn Hoài Nam?”
“Đúng.”
“Anh báo à?”
“Tôi báo.” Khánh Vy cắt ngang. “Anh Nam là người cung cấp vật chứng.”
Hoài Minh lập tức nói: “Vật chứng gì? Đó là đồ trong nhà tôi. Em tôi tự ý lấy đi, rồi đưa người ngoài vào nhà trong lúc gia đình làm lễ cho con tôi.”
Khánh Vy quay sang. “Anh Nguyễn Hoài Minh, tôi đề nghị anh giữ bình tĩnh. Cháu bé cần được đưa ra khỏi phòng này.”
Minh ôm Tuấn, mặt tái nhưng vẫn cố cứng giọng: “Tôi đưa con tôi đi khám. Không cần các cô lo.”
“Cháu bé là người chứng kiến sự việc. Anh có thể đưa cháu ra gian khách, nhưng chưa được rời khỏi hiện trường.”
“Cô lấy quyền gì?”
“Quyền bảo vệ trẻ em khỏi một nghi lễ mà cháu vừa nói rõ là không muốn tham gia.”
Minh cứng họng.
Tuấn nức nở trong lòng cha: “Ba ơi, con muốn ra ngoài.”
Câu đó khiến Minh mềm đi. Anh không nhìn Nam nữa, bế con ra gian khách. Một cán bộ trẻ đi theo.
Trong phòng thờ, ánh đèn pin của mọi người làm bóng các bài vị rung lên trên tường. Dòng chữ đỏ trên bàn thờ vẫn không biến mất. Ngược lại, nó trở nên rõ hơn, như đang ăn sâu vào gỗ.
NGƯỜI ĐƯỢC CHỌN: NGUYỄN HOÀI NAM.
Nam bước tới một bước.
Khánh Vy giữ tay anh lại.
“Đừng chạm.”
“Tôi không định chạm.”
“Anh đang mất bình tĩnh.”
Nam nhìn cô. “Nếu tên cô hiện trên bàn thờ của gia đình một người chết oan, cô sẽ bình tĩnh hơn tôi à?”
Khánh Vy không đáp ngay. Trong mắt cô thoáng một vệt rất nhỏ, như nỗi đau bị chạm vào. Có lẽ cô nghĩ đến cha mình, đến bản hồ sơ bị sửa, đến mười ba phút camera mất tín hiệu trước tai nạn.
“Tôi sẽ cố.” Cô nói. “Vì nếu tôi mất bình tĩnh, người muốn tôi biến mất sẽ dễ hơn rất nhiều.”
Nam im lặng.
Câu đó đúng.
Anh lùi lại.
Thầy Tư Lễ vẫn đứng cạnh bàn thờ, hai tay buông xuống, chuông đồng đặt trước mặt. Khác với vẻ tự tin lúc đầu, giờ ông ta trông như người vừa bị chính nghi lễ của mình phản lại. Nhưng Nam không quên: chính ông ta đã từng đứng trong căn phòng này, đọc chú, bảo người khác giữ tay Linh, buộc sợi chỉ đỏ lên cổ tay con bé.
“Ông nói danh sách có tên tôi.” Nam hỏi. “Danh sách đó ở đâu?”
Anh Bình chen vào: “Anh Nam, hiện tại chúng tôi cần lập biên bản trước, anh đừng tự thẩm vấn.”
Nam nhìn anh ta. “Vậy anh hỏi đi.”
Anh Bình khó chịu, nhưng Khánh Vy đã nói trước:
“Ông Lễ, trả lời. Danh sách đó ở đâu?”
Thầy Tư Lễ nhìn chiếc hộp sắt. “Không còn trong tay tôi.”
“Ai giữ?”
Ông ta chậm rãi ngước mắt lên bàn thờ.
Không nhìn dòng chữ.
Nhìn phía sau các bài vị.
“Ngày trước, mỗi nhà tham gia lễ đổi mạng đều có một bản danh sách. Nhưng bản gốc không để ở nhà nào. Nó được cất trong miếu Cầu Đen.”
Dì Hạnh run lên.
Bà Mai ôm cổ tay bị bỏng, lẩm bẩm: “Đừng nhắc miếu đó.”
Nam nhìn mẹ. “Miếu Cầu Đen là đâu?”
Không ai trả lời ngay.
Anh nhớ An Khê có nhiều miếu nhỏ: miếu bà Cô, miếu Thành Hoàng, miếu bên gốc đa đầu làng. Nhưng miếu Cầu Đen thì anh chỉ nghe thoáng qua thời nhỏ, như một nơi người lớn cấm bọn trẻ đến gần. Linh từng rủ anh đi xem một lần. Nam khi đó đang bận ôn thi, bảo con bé đừng nghịch dại. Linh đi một mình hay không, anh không biết.
Khánh Vy đáp thay:
“Miếu bỏ hoang gần cây cầu cũ qua mương Cầu Đen. Trước đây dân làng hay đặt lễ cầu bình an, sau có vài vụ mất tích nên bị cấm tụ tập. Dự án An Lạc Viên đang quy hoạch khu đó thành điểm tham quan tâm linh.”
Nam nhìn cô.
“Vậy bản gốc danh sách nằm ngay trong khu dự án?”
“Có thể.”
Thầy Tư Lễ cười khẽ, tiếng cười khô và mệt.
“Không dễ vào đâu. Miếu đó không nhận người sống quá lâu.”
Anh Bình cau mày. “Ông Lễ, đề nghị ông không tuyên truyền mê tín ở đây.”
Thầy Tư Lễ nhìn anh ta, ánh mắt bất chợt trở nên sắc.
“Anh Bình, cậu từng đến đó một lần rồi mà.”
Mặt anh Bình đổi sắc.
Khánh Vy lập tức nhận ra.
“Anh Bình?”
Anh Bình né ánh mắt cô. “Tôi chưa từng.”
Thầy Tư Lễ không nói thêm. Nhưng một câu ấy đã đủ làm căn phòng xuất hiện một khe nứt mới. Nam nhìn Khánh Vy. Cô cũng nhìn lại anh. Cả hai đều hiểu: người trong đội hỗ trợ có thể không sạch hoàn toàn.
Nam quay sang thầy Tư Lễ.
“Nguyễn Ngọc Diệp là ai?”
Bà Mai bật lên: “Đừng hỏi nữa!”
Nam không quay lại. “Tôi hỏi ông ấy.”
Thầy Tư Lễ im lặng một lúc. “Cô ruột của cậu. Người con gái đầu của ông nội cậu. Năm đó, nhà họ Nguyễn gặp hạn lớn. Ba người trong họ mất liên tiếp, cửa hàng cháy, đất tổ bị tranh chấp. Ông nội cậu tin có người trong nhà mang vía xấu. Ông Cẩn xuất hiện, nói cần một lễ đổi mạng để giữ dòng nam của họ Nguyễn.”
“Dòng nam?”
“Đúng.” Thầy Tư Lễ nói. “Người được chọn là Diệp. Sau lễ đó, cha cậu sống. Gia đình giữ được đất. Những người con trai còn lại đều yên.”
Nam thấy cổ họng mình khô lại.
“Diệp chết?”
“Không ai nói là chết.” Thầy Tư Lễ nhìn bà Mai. “Họ nói cô ấy bỏ nhà đi.”
Bà Mai run rẩy: “Tôi chỉ nghe người lớn nói vậy. Khi tôi về làm dâu, trong nhà đã cấm nhắc tên cô ấy rồi.”
Nam nhớ lời Tuấn: người đầu tiên khóc dưới nền nhà.
Dưới nền nào?
Dưới phòng thờ.
Anh nhìn vết nước đen gần bàn thờ.
“Cô Diệp ở dưới đó?”
Không ai trả lời.
Khánh Vy nhìn đội hỗ trợ. “Niêm phong khu vực nền nứt. Không ai bước gần. Tôi cần kỹ thuật hình sự đến ngay.”
Anh Bình đứng im một giây rồi ra hiệu cho người còn lại. Nhưng Nam thấy động tác của anh ta chậm, như đang cân nhắc. Khánh Vy cũng thấy.
“Anh Bình.” Cô nói lạnh. “Anh nghe rõ yêu cầu chưa?”
Anh ta mím môi. “Rõ.”
Một cán bộ trẻ kéo dây cảnh báo tạm từ túi dụng cụ, căng quanh khu vực bàn thờ. Trong một căn phòng vốn dùng để thờ cúng tổ tiên, sợi dây cảnh báo màu vàng đen trông lạc lõng và lạnh lẽo. Nhưng với Nam, nó là thứ đầu tiên trong nhiều năm không thuộc về mê tín. Một ranh giới của hiện trường, của pháp lý, của một thế giới mà người sống không thể chỉ nói “thầy dặn” để che đi mọi thứ.
Bà Mai nhìn sợi dây cảnh báo, bật khóc nức nở.
“Các người phá nhà tôi rồi.”
Nam quay sang. “Không. Nhà này bị phá từ khi người đầu tiên bị chọn.”
Câu ấy khiến bà ngừng khóc trong thoáng chốc.
Anh bước tới chiếc hộp sắt. Khánh Vy đang kiểm tra bên trong. Cô lấy thẻ học sinh của Linh đặt vào túi vật chứng, sau đó lấy lọn tóc buộc chỉ đỏ ra xem kỹ. Lọn tóc dài, đen, nhưng đã khô và xơ. Không rõ của Linh hay người khác.
Dưới đáy hộp còn một lớp giấy bọc mỏng.
Khánh Vy dùng nhíp gắp lên.
Bên dưới lớp giấy là một tấm ảnh nhỏ hơn lòng bàn tay.
Ảnh chụp một cô gái khoảng mười sáu tuổi, mặc áo dài trắng cũ kiểu nhiều năm trước. Khuôn mặt cô gái có nét giống cha Nam thời trẻ, cũng có chút gì đó giống Linh: đôi mắt buồn, môi mím nhẹ, vẻ như đang cố không khóc trước ống kính.
Mặt sau ảnh có dòng chữ:
Nguyễn Ngọc Diệp - 1989.
Nam nhìn con số ấy.
Nếu Diệp mất tích năm 1989, tức là hơn ba mươi năm trước. Khi đó cha anh còn rất trẻ. Ông nội còn sống. Thầy Tư Lễ mới ngoài ba mươi. Còn ông Cẩn, theo lời thầy, đã trông như bây giờ.
Khánh Vy đặt tấm ảnh vào túi riêng.
“Chúng ta cần nói chuyện với cha anh.”
Nam gật đầu.
Họ rời phòng thờ, để lại đội hỗ trợ bảo vệ hiện trường. Anh Bình đứng gần cửa, điện thoại áp tai, nói gì đó rất nhỏ. Khi thấy Khánh Vy nhìn, anh ta quay lưng đi.
Nam ghi nhận chi tiết ấy.
Gian khách sáng hơn phòng thờ nhưng không ấm hơn. Tuấn ngồi trên ghế, được một cán bộ trẻ cho uống nước. Minh ngồi cạnh con, hai tay ôm đầu. Khi thấy Nam và Khánh Vy đi ra, Minh ngẩng lên.
“Trong đó xảy ra gì?”
Nam nhìn anh. “Anh có biết Nguyễn Ngọc Diệp không?”
Minh sững lại.
Vậy là biết.
“Anh nghe tên rồi.” Nam nói.
Minh nhìn về phía phòng ngủ của cha. “Không phải từ tao.”
“Vậy từ ai?”
“Ba.” Minh khàn giọng. “Có lần ba say, gọi tên đó. Mẹ nghe thấy thì hai người cãi nhau rất lớn. Sau đó mẹ bảo tao đừng bao giờ nhắc lại.”
“Anh chưa từng nói với em.”
“Mày lúc đó đã bỏ nhà đi.”
“Trước khi Linh chết?”
Minh im.
Nam tiến lại gần. “Anh biết trước khi Linh chết?”
Minh siết tay. Tuấn ngồi cạnh nhìn cha, sợ hãi. Cuối cùng, Minh nói nhỏ:
“Linh cũng nghe được lần đó.”
Nam lạnh người.
“Con bé hỏi ba Diệp là ai. Ba tát nó.”
Trong đầu Nam hiện lên Linh, mười bảy tuổi, ôm má, nhìn cha mình như nhìn một người xa lạ. Có lẽ từ khoảnh khắc đó, con bé bắt đầu tìm. Tìm trong gia phả, tìm trong tủ giấy tờ, tìm ở phòng thờ. Và càng tìm, nó càng đến gần cái tên bị xóa.
Nguyễn Ngọc Diệp.
Người được chọn đầu tiên.
Nam quay sang Khánh Vy. “Cha tôi.”
Cửa phòng ông Khang khép hờ.
Nam bước tới đẩy cửa.
Căn phòng tối. Mùi thuốc bệnh và dầu gió nồng hơn ngoài gian khách. Chiếc giường gỗ đặt sát tường. Chăn bị xốc lên, gối rơi xuống nền.
Ông Khang không có trong phòng.
Nam đứng khựng lại.
Khánh Vy bước vào sau, bật đèn. Trên bàn cạnh giường có ly nước đổ nghiêng, vài viên thuốc rơi vãi, và một tờ giấy đặt dưới chiếc hộp thuốc.
Nam cầm lên.
Chữ của cha anh run rẩy, nhưng vẫn đọc được:
Đừng để Nam đến miếu Cầu Đen.
Bên dưới là một dòng khác, nét chữ mạnh hơn, như được viết khi người viết đang sợ hãi đến tuyệt vọng:
Diệp không chết trong lễ. Nó bị chôn sau lễ.
Nam thấy mắt mình tối lại trong một nhịp.
Khánh Vy nhìn quanh phòng. Cửa sổ phía sau mở hé. Mưa hắt vào làm rèm ướt một góc. Bên ngoài cửa sổ là lối nhỏ dẫn ra sân sau.
Ông Khang đã biến mất.
Hoặc bị đưa đi.
Từ phòng thờ phía ngoài, đột nhiên vang lên tiếng la của cán bộ trẻ:
“Chị Vy! Anh Nam! Có thứ này dưới nền!”
Nam và Khánh Vy chạy trở lại.
Khu vực nền nứt trước bàn thờ đã được chiếu đèn. Nước đen rỉ ra nhiều hơn, đọng thành một vũng nhỏ. Giữa vũng nước, không biết từ lúc nào, nổi lên một vật tròn màu bạc.
Khánh Vy cúi xuống, dùng nhíp gắp lên.
Một chiếc nhẫn.
Nhẫn bạc, mặt khắc ba vòng tròn lồng vào nhau.
Nhưng điều khiến Nam lạnh sống lưng không phải chiếc nhẫn.
Mà là bên trong lòng nhẫn có khắc hai chữ rất nhỏ:
N.K.
Nguyễn Khang.
Tên cha anh.
Trước khi Nam kịp nói gì, điện thoại của anh rung lên.
Một tin nhắn mới.
Không phải từ Linh.
Từ số của cha anh.
Nam mở ra.
Chỉ có một bức ảnh.
Trong ảnh, ông Khang ngồi trên ghế gỗ trong một căn phòng tối, cổ tay bị buộc sợi chỉ đỏ. Phía sau ông là một bàn thờ lạ, trên đó đặt bài vị không tên.
Dưới ảnh là dòng tin nhắn:
Muốn cứu cha, đem người được chọn đến miếu Cầu Đen trước nửa đêm.