Bí Ẩn Làng Bưởi Cuốc - Chương 4: Người con gái dưới ánh trăng
Chiều tối, ở nhà bà ngoại các bác, các dì, các cậu và nhiều họ hàng bên ngoại của tôi tề tựu đông đủ ăn cơm, cũng đến mười mâm, mỗi mâm sáu người, Trước ngày giỗ chính ở quê tôi đều có tục lệ như vậy. Sau bữa cơm này nhiều người sẽ ở lại phân chia công việc giữa nhóm phụ trách làm cỗ, nhóm khác thì ra ngoài nghĩa trang của làng giám sát việc đào huyệt nhưng nửa đêm thì đông đủ không vắng ai vì có một phần văn nghệ không thể thiếu của mọi đám giỗ hay đám cưới ở làng này, ở vùng này đấy là chơi xóc đĩa!
Xóc đĩa cũng là một môn thể thao đỉnh cao của trí tuệ với hai mặt chẵn lẻ, mở bát ra trúng hoặc trượt, tính sát phạt rất cao. Sới bạc trước hay sau đám cỗ của mỗi nhà đều quy tụ những tay chơi từ ông bà cụ tám mươi tuổi hay trẻ con chỉ mới lên mười tuổi đều được tham gia mà không hề bị ai la mắng! Người ở xa về mang theo tiền, người ở quê muốn kiếm thêm chút đỉnh, nhìn quanh cả sới đa phần là họ hàng dây mơ dễ má với nhau. Lúc bắt đầu chơi thì tiền đặt cược rất nhỏ kiểu văn nghệ nhằm giết thời gian chờ đến lúc mổ lợn luộc gà và gọi nhau nhẹ nhàng chú cháu cực kì tình cảm, đến lúc cao trào thì đòi quan hệ mẫu thân, thằng nọ thằng kia… Có thể người bạn mới gọi bằng thằng lại có vai vế ngang ông nội của bạn mặc dù tuổi chỉ đáng làm em, tuy nhiên to tiếng như thế không có đánh nhau bao giờ vì thằng bạn muốn đấm vào mặt là ông cậu của mẹ!
Bố mẹ tôi ở lại, tôi thì buồn ngủ nên xin phép về, trên tay mang theo hai đĩa xôi vò trong túi bóng, tôi thích ăn xôi, mà xôi trong đám thì nhiều người không ăn. Nhà bà ngoại tôi ở khu Trên, nhà tôi khu Giữa, trong làng có nhiều lối để đi nhưng tôi mới chỉ biết đường chính, buổi tối gần cuối tháng trăng treo trên cao, bầu trời mùa hè trong veo. Tôi vẫn có thể nhìn thấy mọi thứ mờ mờ đủ để đi nên mặc dù có đèn pin nhưng tôi không sử dụng, ở xứ đồng rừng tôi vẫn hay đi chơi với đám bạn vào mỗi tối không cần đèn pin nên thấy việc này bình thường.
Gần đến cổng nhà, gọi là cổng cho sang nhưng nó như một tấm phên đan bằng tre, hai bên có hai cột cũng bằng tre, tôi nhìn thấy như có bóng một người phụ nữ đứng gần cổng nhà mình, trên tay dường như có cầm một cái nón mê.
***
Tôi không phải là đứa gan dạ, tài giỏi lại càng không nhưng tôi luôn cho rằng mình thông minh, sự thông minh sẽ giúp con người ta bình tĩnh và phản ứng đúng mực trước những bất ngờ xảy đến.
Từ lúc năm tuổi, bà Già luôn dặn dò tôi mỗi lần trước khi ra khỏi nhà đi chơi vào mỗi tối vài điều mà tôi không muốn cũng phải thuộc nằm lòng.
– Đi chơi tối có ai gọi tên mà không thấy người thì không được thưa lại.
– Gặp người lạ không thấy mặt vào buổi tối, phải nhìn chân của họ.
Thuộc và hiểu là hai phạm trù khác nhau, bạn học thuộc lòng một bài thơ nhưng cho đến già bạn vẫn không hiểu được ông tác giả nói về điều gì, chuyện này cũng bình thường đúng không?
Tôi định đẩy cái phên tạm gọi là cửa để vào cổng nhà nhưng nghĩ thế nào, tôi ngẩng đầu quay sang nhìn, trước mặt tôi cách chừng hai mét, người phụ nữ vẫn đứng im ở đó, mái tóc dài có vài sợi phất phơ theo gió, nón lá để trước ngực, mặc váy màu tối dài chấm đất nên tôi không thể nhìn thấy chân của chị ta. Từ hôm qua về đây, tôi cũng thấy nhiều cụ bà mặc váy hoặc cái quần màu đen có ống rất rộng giống như váy nên tôi cũng không bận tâm.
– Chào chị ạ! Có việc gì không chị ơi?
Chị ta cao chừng một mét sáu hoặc hơn, còn tôi thì thấp, bóng trăng treo lơ lửng phía sau lưng chị ta nên tôi chỉ nhìn thấy một bên gò má trắng giống như đã được trang điểm. Nhưng chắc không phải là ma, dù sao ma cũng mặc đồ màu trắng và bay lơ lửng cơ mà.
– Em trai cho chị gói xôi được không?
Giọng thiếu nữ trong veo cất lên, trên tay tôi đúng là có hai gói xôi thật, cho một gói cũng không sao.
– Xôi này cũng nguội rồi, em mang từ đám cỗ về, chị thích ăn thì em cho.
– Chị hỏi vậy thôi.
Giọng cười khúc khích, nón lá kéo lên che mặt, chẳng che thì tôi cũng không nhìn thấy. Tôi có đèn pin, muốn xem mặt thì thiếu gì cách nhưng có vẻ không lịch sự lắm, đứa trẻ ngoan không nên soi đèn pin vào mặt người lớn.
– Ngày mai em trai mua hộ chị bó hoa được không? Chị gửi tiền.
– Em mới về đây chơi, em không biết hoa bán ở đâu cả. – Tôi có ý muốn từ chối.
– Vậy mai đi chơi mà gặp ai bán hoa thì mua hộ chị một bó với nhé.
– Cũng được ạ! – Tôi gật đầu rồi hỏi – Mà xôi chị có lấy không?
– Không! chị thích bánh đúc hơn. Nhớ mua hoa hộ chị với nhé.
– Được ạ, nếu gặp em sẽ mua hộ, mà nhà chị ở đâu?
– Chị tên là Ngọc Hoa, cứ mua hộ chị rồi chị đến lấy, nhà chị ngay gần đây thôi.
A! Một cái tên ấn tượng đấy, mấy năm nay tôi chỉ thấy mấy đứa con gái cùng lớp, bạn bè hay những người xung quanh là “Thị Hoa” hay “Thị Bông” thôi, cái tên nghe kêu ghê luôn. Tôi nghĩ vậy rồi tự cười, cũng không hỏi thêm nữa, người ta nhờ giúp được thì giúp thôi, việc này cũng không có gì là khó khăn.
Gâu! Gâu! Gâu!
Tiếng chó trong xóm sủa văng vẳng từ đâu vọng tới, có cả tiếng chó nhà ai tru lên từng hồi, thoáng chốc cả khu râm ran tiếng chó, con nọ nối con kia sủa vang.
– Thôi cứ vậy em nhé! Chị có việc phải đi.
– Vâng.
Tôi đẩy cửa cổng ra, toan bước vào thì quay lại nhìn thêm lần nữa nhưng không còn thấy ai…, tiếng chó sủa cũng im dần.
– Người kì lạ, xin xôi không lấy rồi lại nhờ mua hoa, các chị ở quê cũng thật khác người.
Tôi lẩm bẩm một mình rồi quẹt diêm thắp ngọn đèn dầu, để lên cái tủ gỗ cũ kĩ ở góc tường, khép cửa lại rồi lên giường, trẻ con nên đi ngủ sớm, giá như có cái đài cassette thì tốt biết mấy, mở đài nghe ngủ sẽ dễ hơn.
Chắc có lẽ gần nửa đêm mẹ tôi về chợp mắt một chút, bốn giờ sáng là phải có mặt ngoài nghĩa trang, việc bốc mộ phải hoàn thành trước khi những tia nắng đầu tiên của ngày mới chiếu rọi khắp nơi.
Với bản tính tò mò, tôi cũng dậy và cố chen chân len lỏi giữa những người lớn đứng xung quanh cái huyệt để xem người ta khi chết đi rồi chôn vào lòng đất sẽ như thế nào, khi nắp quan tài được mở ra, tiếng than khóc của phụ nữ trong đó có mẹ tôi vống lên trong hương khói nghi ngút.
– Ối bố ơi, sao bố lại chết sớm thế này!
– Ối chú ơi, sao chú lại bỏ chúng cháu mà đi!
– Ơi bố ơi, ngày nào bố còn lên thăm con con mà giờ đây sao chỉ còn nắm xương bố ơi!
Nghe đến là thê lương, sầu thảm.
Kí ức của tôi về ông ngoại không nhiều, tôi nhớ lúc ông chết thì tôi mới hơn bốn tuổi, tôi và mẹ về đến quê thì ông đã được phủ khăn lên mặt, nằm thẳng trên giường với hai ngón chân cái buộc vào nhau bằng một miếng vải trắng.
Phải nói rằng tục lệ bốc mộ, tắm rửa bộ xương người rồi chuyển sang một cái tiểu sành thật sự là đáng sợ, thử thách thần kinh mạnh và không dành cho kẻ yếu tim, thời hiện đại bây giờ người ta dùng phương pháp thiêu nhiều hơn. Tôi còn nhớ cách đây vài năm, lúc bà Trẻ nằm viện cứ một mực dặn con cháu phải chôn chứ không được thiêu vì thiêu sẽ rất nóng?! “đứa nào trái lời tao hiện hồn về bóp cổ chết!” May quá, bây giờ bà Trẻ vẫn sống khỏe, tiền nhỏ tiền to không nhầm một đồng cắc nào, có lẽ kĩ năng đếm tiền nhiều năm đã ăn vào máu mất rồi.
Sáu rưỡi sáng, đoàn người lững thững trở về làng, đến đầu làng có vài người xuống bến nước rửa lại chân tay một lần nữa còn tôi đi sau mẹ. Nãy mẹ tôi khóc nhiều, gào rất to mà bây giờ giọng ráo hoảnh, chỉ có đôi mắt hơi đỏ một chút.
– Con ăn bánh đúc không?
Mẹ tôi chợt quay lại hỏi.
– Con cũng chưa muốn ăn lắm.
– Ăn tạm đi con ạ, cỗ bàn cũng phải mười giờ mới ăn, tí nữa mẹ bận.
– Vâng, thế cũng được.
Sân đình buổi sáng có nhiều gánh hàng bán đồ ăn như lòng lợn, bún riêu, cháo… chợ quê đầu làng vậy mà cũng có nhiều thứ hàng quán. Mẹ tôi đưa tôi đến một gánh hàng bán bánh đúc nóng, trả tiền trước rồi rảo bước đi. Đến bây giờ tôi cũng không hiểu sao mình có thể ăn khi vừa tham gia quan sát việc bốc mộ từ đầu đến cuối.
Tôi sực nhớ chị gái tối qua có nói thích ăn bánh đúc nên tôi mua thêm một cái mang theo, đến lúc cầm gói bánh trên tay tôi mới ngớ người ra là chị ta đâu có dặn mua cái này, sáng sớm đi mua đồ ăn cho người không quen có vẻ không hợp lý lắm, tôi đứng lưỡng lự một hồi nhưng rồi tặc lưỡi bỏ đi.
Bước độ hơn mươi bước chân, rẽ phải bắt đầu vào con đường chính của làng thì tôi nhìn thấy người bán hoa.
Đúng vậy đấy, nhưng chỉ có một bó hoa màu trắng đựng trong cái xô bằng sắt đặt dưới đất, bên cạnh là chiếc xe đạp thồ đang dựng dựa vào bức tường của một căn nhà, chủ của “cửa hàng hoa” là một bác lớn tuổi, đội mũ cối, khăn mặt vắt trên vai.
– Bao nhiêu tiền bó hoa này thế bác?
– À, Một nghìn đồng cháu ơi.
Tôi còn có Năm trăm đồng, hôm qua mua kẹo, nãy lại trả tiền bánh đúc nên bây giờ chỉ còn từng ấy, mua kẹo mút thì được.
– Vâng, cháu cảm ơn.
Tôi đi được vài bước thì bị gọi giật lại.
– Này! Này! Cháu sao lại không mua thế?
Bác vẫy tôi, tôi dừng bước và quay lại.
– Mua đi cháu, bác để rẻ cho.
– Cháu chỉ còn Năm trăm đồng. – Tôi móc trong túi ba tờ tiền ra như để chứng minh lời mình nói.
– Ừ thì Năm trăm đồng, đây lấy đi, hoa này còn tươi roi rói về cúng là đẹp lắm đấy nhé!
Tôi đỡ bó hoa nhỏ màu trắng được dúi vào tay còn tiền bác ấy đã nhanh chóng cầm lấy, rất nhanh gọn, bác ấy treo cái xô lên xe rồi dắt đi như kiểu sợ tôi đổi ý.
– Ơ kìa bác ơi!
Tôi đâu mua hoa cúng, tôi không biết gì về hoa, chỉ biết hoa là hoa mà thôi, giờ mua hộ người ta sao lại là hoa cúng? Hoa cúng chỉ dành cho người chết mà thôi, đứa không thông minh cũng hiểu điều này.
– “Đúng là dở hơi!”
Tôi thầm nghĩ và nhìn những thứ trên tay mình, hết nhìn gói bánh đúc rồi lại nhìn bó hoa và cảm thấy bị lừa dối, tôi đã tiêu những đồng tiền cuối cùng làm những việc vô nghĩa rồi.
– “Thôi! Mang về làm hoa cúng cũng được, đằng nào hôm qua chỗ cái miếu ấy cũng chưa có hoa.”
***